THY YÖNETİMİNDEN TARİHİ KARAR…

AirportHaber’de her defasında söyledik, defalarca yazdık: Türk Hava Yolları’nda tasarruf yapılacaksa önce yönetim yapılanmasına bakılmalı, müdürlükler azaltılmalı. Pilotun, kabin memurunun gelirine yönelmeden önce bu kadar müdürlüğe, bu kadar yönetim kademesine gerçekten ihtiyaç olup olmadığı sorgulanmalı. Çünkü tasarrufun inandırıcılığı, yalnızca ne kadar para kazandırdığıyla değil, yükün kimler arasında paylaştırıldığıyla da ölçülür. Bugün gelinen noktada, uzun süredir dile getirdiğimiz bu çağrı doğrultusunda bir karar alındığını öğreniyoruz.

Edindiğim bilgilere göre THY, müdürlük ve şefliklerin azaltılmasına yönelik bir çalışma hazırladı. Bazı müdürlük ve şefliklerin kapatılmasını öngören düzenlemenin önümüzdeki günlerde duyurulması bekleniyor. Hangi birimlerin bu kapsamda yer alacağını ve yapılanmanın nasıl değişeceğini açıklama yapıldığında öğreneceğiz. Ancak hazırlığın yönü bile, AirportHaber’in ısrarla gündeme getirdiği yönetim yapısının sadeleştirilmesi ihtiyacının artık yönetimin de gündeminde olduğunu gösteriyor.

Eleştirirken nasıl açık konuşuyorsak, doğru bulduğumuz bir adımın hakkını teslim ederken de aynı açıklıkta olmalıyız. Müdürlük ve şefliklerin azaltılması yönündeki bu hazırlığı olumlu buluyorum. Bu çalışma, Murat Şeker’in tasarrufu yönetim yapılanmasına da taşıma konusundaki kararlılığının bir göstergesi. Elbette asıl değerlendirmeyi, açıklanacak düzenlemenin kapsamına ve uygulamadaki sonuçlarına bakarak yapacağız.

Ancak bütün bunlar, çalışanların bugüne kadar üstlendiği yükü unutturmaz. Hedef 12 kapsamında pilotların ve kabin memurlarının ücretlerinde kesintiye gidildi. Bunun yanında, bize ulaşan bilgilere göre çok sayıda çalışanın iş akdi de performans gerekçesi gösterilerek feshedildi. Önümüzdeki hafta da yirminin üzerinde iş akdi feshedilecek. Çalışanlar açısından mesele yalnızca gelir kaybı olmaktan çıktı; işini koruyabilme endişesi de bu tablonun bir parçası haline geldi. Gerekçe pek inandırıcı değil; hatta hiç inandırıcı değil. Zira, performans adı altında yapılacak fesihlerin bir gerçekliği olmaz.

İşte bu nedenle, müdürlükleri ve şeflikleri azaltmayı gerekli bulmakla birlikte yeterli görmüyorum. Genel müdürden şeflere kadar yönetim kademesindeki ücretlerin de aynı tasarruf anlayışıyla ele alınması gerekiyor. Pilotun ve kabin memurunun gelirinde kesinti yapılırken yöneticilerin ücretlerini bu tartışmanın dışında tutmanın çalışanlara anlatılabilir bir tarafı yok. Fedakarlık isteniyorsa, yönetim de kendi payına düşeni somut biçimde ortaya koymalı.

Üstelik bu, yalnızca bütçe hesabı değildir. Yönetimin kendi ücretinden de fedakarlık yapması, çalışanlara verilen mesajın inandırıcılığını güçlendirir. İnsanlardan daha az gelirle aynı sorumluluğu taşımalarını beklerken, karar verenlerin de bu yükü paylaşması gerekir. Çalışanın kuruma aidiyetini korumak istiyorsanız, alınan kararların adaletine güvenmesini de sağlamalısınız.

AirportHaber’in her defasında yaptığı “müdürlükleri azaltın” çağrısını bugün de aynı kararlılıkla savunuyorum. Bu yönde hazırlanan düzenlemeyi destekliyor, Murat Şeker’in ortaya koyduğu iradeyi değerli buluyorum. Şimdi bu iradenin yönetici ücretlerine de yansımasını bekliyorum. Çünkü tasarrufun çalışan nezdinde karşılık bulması için, fedakârlığın yönetim katlarında da görülmesi gerekiyor.

Dünya havacılığı yönetim kadrolarını küçültürken THY’nin geçmiş yönetimleri neyi bekledi? British Airways daha 2005’te 1.715 yöneticisinin yüzde 35’ini azaltma planını açıklamış, Lufthansa Group 2020’de yöneticilik pozisyonlarında yüzde 20 azaltma kararı duyurmuştu. American Airlines 2020’de yönetim ve destek personeli kadrosunu yaklaşık yüzde 30 azalttı; KLM de Ekim 2025’te icracı yönetim kurulunu beş üyeden dört üyeye indireceğini açıkladı. Biz de AirportHaber’de her defasında “Müdürlükleri azaltın, tasarrufa yönetimden başlayın” dedik; geçmiş yönetimler bu çağrıyı duymayı tercih etmedi. Pilotun, kabin memurunun ücretini kesmek gündeme gelirken müdürlükleri azaltmanın hala açıklanacak bir karar olarak beklemesi, geçmiş yönetimlerin basiretsizliğinin hesabını çalışanların ödediğini gösteriyor. Murat Şeker’in bu koltuklara dokunma kararlılığını destekliyorum; fakat bugün alkışlanacak bir adım varsa, dün neden atılmadığının hesabı da sorulmalı.

Elbette bu düzenleme THY ile sınırlı kalmamalı, iştiraklerde de aynı kararlılıkla uygulanmalı. İşlevi ve ihtiyacı ortaya konulamayan, yalnızca birilerine makam sağlamak için yaşatılan müdürlükler kaldırılmalı. Siyasi gerekçelerle oluşturulmuş müdürlükler varsa ki var olduğunu biliyoruz, bunların da üzerine tereddütsüz gidilmeli. Şirketin ihtiyacına göre makam oluşturulur; birilerine makam bulmak için şirketin sırtına yük bindirilmez. Murat Şeker’den beklediğim, bu çalışmayı iştiraklere de taşıması ve tasarruf iradesini genel müdürden şeflere kadar yönetici ücretlerine de yansıtmasıdır.

Kalın sağlıcakla…