"SHGM’de artık sorun KDM-ORG değil, kamu yönetimi sorunudur!"

Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü (SHGM) eski Genel Müdür Yardımcısı Oktay Erdağı, KDM/KDM-ORG uygulamalarına ilişkin uzun süredir dile getirdiği eleştirileri bu kez kamu yönetimi ve sınai mülkiyet tartışmaları üzerinden gündeme taşıdı. Erdağı, kamuoyuna yansıyan iddiaların Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Teftiş Kurulu ile Sayıştay tarafından incelenmesi gerektiğini savundu.

Erdağı, KDM-ORG’un yalnızca bir dijitalleşme projesi olmadığını belirterek; sınav, eğitim, sertifika ve lisanslandırma süreçlerinin giderek tek sistem altında merkezileştirilmesi, ücretlendirmelerin yaygınlaşması ve düzenleyici kamu otoritesinin gelir üreten bir yapıya dönüşmesi gibi başlıkları daha önce de eleştirdiğini hatırlattı.

Faydalı Model Tescili Tartışması

Erdağı, 7 Ağustos 2026 tarihli Halk TV haberinde, AirportHaber’in ulaştığı TÜRKPATENT kayıtlarına dayanılarak KDM’nin fikrî altyapısıyla ilişkilendirilen “Kendi Kendine İyileştirebilen, Adaptif ve Ölçüye Dayalı Eğitim Sertifikalandırma Modeli” için 10 Mart 2022’de yapılan faydalı model başvurusunda başvuru sahibinin SHGM değil, SHGM Genel Müdürü Prof. Dr. Kemal Yüksek olduğunun ileri sürüldüğünü aktardı.

Söz konusu tescilin 21 Temmuz 2023’te tamamlandığının iddia edildiğini belirten Erdağı, kamu projesi olarak tanıtılan bir sistemle bağlantılı sınai mülkiyet hakkının neden kurum adına değil de kişi adına tescil edildiğinin açıklığa kavuşturulması gerektiğini söyledi.

“Kamu Kaynağı Kullanıldı mı?”

Erdağı, modelin geliştirilmesi sırasında SHGM personeli, bütçesi, teknik altyapısı, verileri veya diğer kamu kaynaklarının kullanılıp kullanılmadığının bağımsız biçimde araştırılması gerektiğini ifade etti.

Kamu personelinin mesai saatlerinde projeye katkıda bulunup bulunmadığı, SHGM ile hak sahibi arasında lisans, kullanım veya devir sözleşmesi olup olmadığı gibi soruların sosyal medya açıklamalarıyla değil, resmî denetimle cevaplanması gerektiğini savundu.

“Düzenleyen, Zorunlu Tutan ve Hak Sahibi Aynı Eksende Olamaz”

Erdağı, devletin sivil havacılık otoritesinin temel görevinin kural koymak, denetlemek ve uçuş emniyetini sağlamak olduğunu vurguladı. Sınav, eğitim, sertifika, yenileme ve itiraz süreçlerinden ücret alınan bir yapıda, düzenleyici fonksiyon ile mali yapı arasındaki sınırların çok daha dikkatli korunması gerektiğini belirtti.

Kamu projesi olarak tanıtılan bir sistemle bağlantılı faydalı modelin kurumun en üst yöneticisi adına tescil edildiği iddiasının doğru olması halinde, bunun çıkar çatışması oluşturup oluşturmadığının da bağımsız makamlarca değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.

Uraloğlu’na Açık Çağrı

Erdağı, Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu’na çağrıda bulunarak KDM, KDM-ORG ve bağlantılı sınai mülkiyet haklarının Bakanlık Teftiş Kurulu tarafından incelenmesini istedi.

Konunun kamu kaynaklarının kullanımı açısından Sayıştay denetimine de açılması gerektiğini belirten Erdağı, şu başlıkların belgeleriyle ortaya konulmasını talep etti:

• Projede hangi kamu personelinin görev aldığı,
• Ne kadar kamu mesaisi kullanıldığı,
• Hangi yazılım ve teknik altyapıların devreye sokulduğu,
• Proje için ne kadar kamu kaynağı harcandığı,
• Faydalı model başvurusunun hangi hukuki gerekçeyle kişi adına yapıldığı,
• SHGM hukuk birimlerinin görüşünün alınıp alınmadığı,
• Bakanlık ve bağlı Bakan Yardımcılığının süreçten haberdar olup olmadığı,
• Herhangi bir lisans, kullanım, devir veya ödeme yükümlülüğü bulunup bulunmadığı.

“Bu Mesele Kapalı Kapılar Ardında Kapatılamaz”

SHGM’nin Türkiye’nin sivil havacılık emniyeti, lisanslandırması, sertifikasyonu ve denetiminden sorumlu kritik bir kurum olduğunu vurgulayan Erdağı, kurumda güven kaybının yalnızca idari değil, ulusal ve uluslararası itibarı da etkileyen sonuçlar doğurabileceğini söyledi.

Erdağı, meselenin kişisel bir tartışma olarak görülmemesi gerektiğini belirterek, konunun devletin kendi malına, personeline, bütçesine ve kurumsal haklarına sahip çıkıp çıkmadığıyla ilgili olduğunu ifade etti.

“Teftiş, Sayıştay, Şeffaflık, Hesap Verme”

Erdağı, tüm işlemlerin hukuka uygun olması halinde bağımsız denetimin bunu ortaya koyacağını ve tartışmaları sona erdireceğini, aksi bir durum varsa da gereğinin yapılması gerektiğini savundu.

Erdağı, değerlendirmesini şu sorularla tamamladı:

“KDM-ORG kimin projesidir? Devletin projesiyse hakkı neden tartışmasız biçimde devlete ait değildir? Şahsi bir projeyse devletin personeli, kurumsal gücü ve düzenleyici yetkisiyle neden bu kadar iç içedir?”

Erdağı, tartışmanın ancak “teftiş, Sayıştay denetimi, şeffaflık ve hesap verebilirlik” yoluyla açıklığa kavuşabileceğini ifade etti.