Havalimanı Güvenliğinde Özelleştirme Tartışması

Trump yönetimi, havalimanlarındaki yolcu ve bagaj kontrollerinin özel şirketler tarafından yürütüldüğü modeli genişletmeye hazırlanıyor. İlk aşamada üç havalimanında uygulanacak TSA Gold+ programı, güvenlik ve istihdam tartışmalarını beraberinde getirdi.

ABD’de 11 Eylül saldırılarının ardından federal yapıya dönüştürülen havalimanı güvenlik sisteminde kapsamlı bir değişiklik gündeme geldi.

Ulaştırma Güvenliği İdaresi (TSA) tarafından geliştirilen TSA Gold+ programı kapsamında, yolcu ve bagaj kontrollerinin özel şirketlere devredilmesi planlanıyor. TSA ise güvenlik standartlarını belirlemeye, operasyonları denetlemeye ve federal kurallara uygunluğu kontrol etmeye devam edecek.

İlk uygulama üç havalimanında

Programın 2027 yılında ilk olarak Iowa’daki Des Moines, Güney Carolina’daki Charleston ve Florida’daki Tampa uluslararası havalimanlarında başlatılması planlanıyor.

Açıklanan takvime göre Des Moines’in ocakta, Charleston’ın şubatta, Tampa’nın ise mayısta özel güvenlik modeline geçmesi bekleniyor. Özel şirketler yalnızca kontrol personelini değil, yolcu ve bagaj taramasında kullanılan teknolojik altyapıyı da yönetecek.

ABD’de halen 20 havalimanı, TSA’nın mevcut Screening Partnership Programı kapsamında özel güvenlik personelinden yararlanıyor. Gold+ modelinde ise özel şirketlerin operasyon ve teknoloji yönetimindeki rolünün daha geniş olması öngörülüyor.

Küçük havalimanları için zorunluluk gündemde

Trump yönetiminin 2027 bütçe taslağında, küçük havalimanlarının özel şirketler tarafından güvenlik kontrolü yapılmasına imkân sağlayan Screening Partnership Programı’na dahil edilmesi önerildi.

Beyaz Saray, uygulamanın federal güvenlik operasyonlarına kıyasla maliyet tasarrufu sağlayacağını savunuyor. Bütçe teklifinde TSA güvenlik kontrollerinin özelleştirilmesiyle 52 milyon dolarlık tasarruf hedefleniyor.

Sendikalardan güvenlik uyarısı

TSA çalışanlarını temsil eden Amerikan Hükümet Çalışanları Federasyonu (AFGE), uygulamanın 11 Eylül saldırılarının ardından kurulan merkezi ve standartlaştırılmış güvenlik sisteminden geri adım anlamına geldiğini savundu.

Sendika, bu büyüklükteki bir değişikliğin Kongre, havalimanı işletmeleri, yolcular ve çalışanların katılımı olmadan hayata geçirilmemesi gerektiğini belirtti. Ayrıca özelleştirme planının binlerce federal güvenlik görevlisinin işini kaybetmesine yol açabileceğini öne sürdü.

TSA: Federal standartlar devam edecek

TSA yetkilileri ise özel şirketlerin federal eğitim, geçmiş araştırması ve güvenlik standartlarına uymak zorunda olacağını vurguluyor.

Programa katılan havalimanları, yeni modelin özellikle federal hükümetin kapanması veya personel sıkıntısı yaşanan dönemlerde operasyonların kesintiye uğramasını önleyebileceğini savunuyor.

Tartışmanın merkezinde ise özel şirketlerin sağlayabileceği operasyonel esneklik ile 11 Eylül sonrasında oluşturulan merkezi güvenlik sisteminin korunması arasındaki denge bulunuyor.