İtalya’dan Avrupa’ya F-35 eğitim merkezi önerisi

İtalya, Avrupa’da hızla büyüyen F-35 filosunun eğitim ihtiyacını karşılamak amacıyla Trapani’de yeni bir F-35 eğitim merkezi kurulmasını önerdi. Projenin, Avrupa ülkelerinin pilot ve bakım personeli eğitiminde ABD’ye olan bağımlılığını azaltması hedefleniyor.

Avrupa’da F-35 kullanan ve kullanmaya hazırlanan ülke sayısının artması, mevcut eğitim kapasitesi üzerindeki baskıyı da artırıyor. İtalya’nın önerdiği Trapani merkezinin, eğitim, bakım ve destek faaliyetlerini Avrupa içinde daha bütünleşik bir yapıya kavuşturması planlanıyor.

ABD’DEKİ EĞİTİM KAPASİTESİ SINIRLI KALIYOR

F-35 programında pilot ve teknik personel eğitimlerinin önemli bölümü halen ABD’de gerçekleştiriliyor. Ancak Avrupa’daki filoların büyümesiyle birlikte eğitim slotlarına yönelik talebin de yükseldiği belirtiliyor.

Trapani’de kurulması önerilen merkezin devreye alınması halinde Avrupalı operatörler, eğitim faaliyetlerinin bir bölümünü kendi coğrafyalarında gerçekleştirebilecek.

Böylece uzun mesafeli eğitim intikalleri, lojistik yük ve operasyonel maliyetlerin azaltılması hedefleniyor.

CAMERI İLE BİRLİKTE DAHA GENİŞ BİR F-35 EKOSİSTEMİ

İtalya halihazırda Cameri’de F-35 uçakları için nihai montaj ve teslim tesisi işletiyor. Söz konusu tesis aynı zamanda Avrupa’daki F-35 uçaklarına yönelik bakım desteği de sağlıyor.

Trapani projesinin hayata geçirilmesi halinde İtalya, F-35 programındaki rolünü yalnızca üretim ve bakımla sınırlı tutmayarak eğitim ve operasyonel destek alanına da genişletmiş olacak.

Böylece uçak üretimi, bakım, sürdürülebilirlik ve personel eğitiminin aynı ulusal yapı içerisinde birbirine bağlanması mümkün hale gelebilecek.

ABD PROJEYE OLUMLU BAKIYOR

Metinde yer alan bilgilere göre ABD, İtalya’nın Trapani önerisine destek veriyor. Ancak henüz merkeze tahsis edilecek uçak, personel, simülatör ve diğer hizmet kaynaklarına ilişkin kesin bir taahhüt verilmiş değil.

Projenin önündeki en önemli başlıklardan biri de havuz sistemiyle kullanılacak uçaklar ve ortak varlıkların yönetimi.

Simülatörler, bakım ekipmanları, eğitim uçakları ve teknik personelin farklı ülkeler arasında nasıl paylaşılacağı konusunda uluslararası anlaşmalara ihtiyaç duyuluyor.

Finansman, erişim hakları ve operasyonel kontrol gibi konuların da henüz tamamen netleşmediği belirtiliyor.

AVRUPA’DA F-35 TAKVİMİ HIZLANIYOR

Trapani’deki merkezin, özellikle 2030’lu yıllarda büyümesi beklenen Avrupa F-35 filosuna hizmet vermesi planlanıyor.

Farklı ülkelerin teslimat ve eğitim takvimleri de eğitim kapasitesine yönelik talebin artacağını gösteriyor.

İsviçre’nin 2027’de ilk sekiz F-35A’sını eğitim amacıyla Ebbing’e göndermesi, Yunanistan’ın 2028 sonunda ilk eğitim uçaklarını alması ve Çek Cumhuriyeti’nin 2029’un üçüncü çeyreğinde eğitim sürecine başlaması planlanıyor.

Romanya’nın ilk sekiz F-35A’sının ise 2031’de Ebbing’e ulaşması, ilk uçağın 2032’de ülkeye teslim edilmesi öngörülüyor.

Polonya ve Almanya ise halihazırda ABD’de pilot eğitimi amacıyla F-35A uçaklarını teslim almaya başlamış durumda.

Singapur, Kanada, Danimarka ve Belçika gibi ülkelerin de filo genişletme planları, eğitim altyapısı üzerindeki talebi daha da artırıyor.

F-35 EĞİTİM MODELİNDE AVRUPA DÖNEMİ

Trapani projesi, F-35 programının giderek ABD merkezli eğitim modelinden daha uluslararası ve bölgesel bir yapıya geçişinin önemli adımlarından biri olarak değerlendiriliyor.

Merkezin faaliyete geçmesi halinde Avrupa’daki F-35 operatörleri, operasyonel üslerine daha yakın bir eğitim noktasına kavuşacak.

Ancak proje halen öneri aşamasında bulunuyor. Nihai yapının; uçakların, eğitim slotlarının, personelin ve ortak ekipmanların ülkeler arasında nasıl paylaşılacağını belirleyecek uluslararası anlaşmalara bağlı olarak şekillenmesi bekleniyor.

İtalya açısından ise Trapani girişimi, ülkenin F-35 programındaki konumunu üretimden bakım ve eğitime uzanan daha geniş bir stratejik merkeze dönüştürme potansiyeli taşıyor.